Thứ sáu, 26/6/2015

           Hiện nay, yêu cầu đổi mới phương pháp giảng dạy thường nhấn mạnh đến việc tự học. Chủ tịch Hồ Chí Minh chính là tấm gương sáng chói về tự học. Qua tác phẩm “Những mẩu chuyện về đời hoạt động của Chủ tịch Hồ Chí Minh” của tác giả Trần Dân Tiên, Nhà xuất bản Sự thật in năm 1975, ta có thể thấy rõ điều đó. 

Đầu tiên là ý chí tự học.
Ngay khi Bác Hồ đang trong lứa tuổi thanh niên, trên con tàu rời bến cảng Nhà Rồng sang Pháp năm 1911, Người đã phải làm việc rất cực khổ, nhưng vẫn có ý chí vượt khó và say sưa tự học. Một thủ thủy cùng đi trong chuyến tàu đó kể lại: “Mỗi ngày ,chín giờ tối,công việc mới xong anh Ba mệt lử. Trong khi chúng tôi nghỉ hoặc đánh bài , anh Ba đọc hay viết đến mười một giờ hoặc đến nửa đêm”. Thời gian ở nước Anh, lúc đầu anh Ba nhận công việc cào tuyết trong một trường học sau đó thì đốt lò, dù công việc cực khổ  nhưng vẫn không ngừng việc học. Dù thời gian ở Anh rất ngắn nhưng từ ngày đầu đến ngày cuối cùng Bác đã bắt đầu học mỗi ngày một bài và học thuộc mười từ. Sau này trong quá trình ở Pháp hay những nơi khác để hoạt động cách mạng, Bác vẫn tự học và sử dụng được tiếng Anh để đọc sách, giao thiệp và dịch thuật. Thời gian hoạt động ở Trung Quốc, Bác đã dịch những tờ báo Trung Quốc sang tiếng Anh.
Không chỉ đối với tiếng Anh là ngôn ngữ thông dụng quốc tế, ở nước nào Bác cũng chú ý học ngôn ngữ nước đó để có điều kiện hoạt động được tốt. Đối với nước Nga Bác cũng tự học như vậy. Khi Bác bí mật đến nước Nga, là bắt đầu học tiếng Nga ngay. Chỉ sau 2 ngày đã có thể nói được một số từ Nga với một người bạn Pháp là Pôn do đồng chí Ca-sanh, lãnh tụ Đảng cộng sản Pháp đang ở Liên xô, cử đến gặp.
 
Sau này ta biết Bác cũng chỉ ở Nga thời gian không nhiều nhưng đã làm được phiên dịch. Hoạt động ở Thái, Bác cũng tự học tiếng Thái rất thành thạo.
Không chỉ học về ngôn ngữ mà Bác còn có ý chí học nhiều kiến thức khác.
 
Thứ hai là phương pháp tự học của Bác.
 
Đó là tranh thủ mọi thời gian để học,tranh thủ học được với nhiều người như  học với người lính trẻ giải ngũ, với cô sen…Đó là cách học kiên trì, bền bỉ, năng động và học thường xuyên. Có lần nói chuyện với thanh niên, Bác cho biết, để học được ngoại ngữ Bác phải kiên trì mỗi ngày học thuộc mười từ, học ở mọi nơi mọi lúc cho kỳ thuộc, có khi viết các từ đó trên cánh tay để vừa làm vừa nhìn vào đó cho nhớ . Hôm sau lại học mười từ khác, cứ thế mà tích lũy dần như ta bỏ tiền tiết kiệm hàng ngày vào ống. Bằng cách đó dần dần Bác đã học được rất nhiều ngoại ngữ.
 
Điều cần học ở Bác là tự học một cách toàn diện.
 
Ngoài việc viết báo, Bác còn tích lũy vốn ngôn ngữ và văn học nữa, nên đã tranh thủ đọc các sách của những nhà văn, nhà thơ, nhà viết kịch nổi tiếng: Shakespeare, Dickens bằng tiếng Anh, Lỗ Tấn bằng tiếng Trung; Hugo, Zola, Anatole France, Léon Tolstoi bằng tiếng Pháp.
Ngày nay thanh niên ta có nhiều điều kiện để tự học tốt hơn, nhưng do thiếu ý chí và thiếu phương pháp tự học nên kết quả tự học chưa cao. Học tập tấm gương đạo đức của Bác, một trong những điều cần thiết  đối với thanh niên, học sinh sinh viên là cần tự học tốt, nâng cao trình độ cho mình để có điều kiện phục vụ Tổ quốc, phục vụ nhân dân được tốt hơn và bản thân ngày càng thành đạt.
(Trích trong tác phẩm Nghị lực-Bộ sách học Bác lòng ta trong sáng hơn do nhà xuất bản Văn học phát hành năm 2014)
Hoàng Kỳ